Kapı önüne bırakılan ayakkabılık, merdiven boşluğundaki koliler veya koridorda bekletilen mobilyalar, ortak alan kullanımını tartışmalı hale getirebilir. Hukuki değerlendirmede eşyanın adı kadar bulunduğu yer, kullanım amacı, diğer sakinlerin hakları ve kaçış güvenliği önemlidir.
Kapı önü kişisel alan sayılır mı?
Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 4. maddesi merdivenleri, sahanlıkları ve koridorları ortak yerler arasında sayar. Bir koridor bölümünün yalnızca bir dairenin kapısının önünde bulunması, o bölümü kendiliğinden o dairenin özel alanı yapmaz. Maliklerin ortak yerler üzerindeki hakları m.16’da düzenlenmiştir. [1]
Dolayısıyla ortak alana eşya bırakılırken yalnızca eşya sahibinin ihtiyacı esas alınamaz. Diğer maliklerin kullanım hakkı ve yönetim planındaki kurallar da dikkate alınmalıdır.
Ortak kullanımın sınırı nedir?
KMK m.18, bağımsız bölüm ve ortak yerlerin kullanımında diğer kişileri rahatsız etmeme, haklarını ihlal etmeme ve yönetim planına uyma yükümlülüğü getirir. Bu yükümlülükler kiracılar ve bağımsız bölümden sürekli yararlanan diğer kişiler için de geçerlidir. [1]
Bu nedenle “kiracıyım, ortak alan kuralı beni bağlamaz” yaklaşımı doğru değildir. Buna karşılık, her tür eşya ve her ortak alan hakkında koşulları incelemeden aynı sonucu söylemek de uygun olmaz. Kullanımı bu amaçla düzenlenmiş bir depoyla kaçış koridoru aynı şekilde değerlendirilemez.
Kaçış yolunda eşya bulunması
Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin 31. maddesi, kaçış yolunu binadan caddeye ulaşan kesintisiz ve engellenmemiş güzergâh olarak tanımlar. Kat koridorları, çıkışlar ve merdivenler bu kapsamda olabilir. Geçişi engelleyen veya gerekli kaçış düzenini bozan depolama, yalnızca komşuların birbirine izin vermesiyle uygun hale gelmez. [2]
Bebek arabası, dolap veya koli için değerlendirme yapılırken güzergâhın teknik koşulları dikkate alınmalıdır. Bütün binalara uygulanabilecek tek bir koridor genişliği ya da eşya için serbest alan ölçüsü vermek doğru olmaz.
Yönetim nasıl hareket edebilir?
Önce alanın kullanım niteliği ve yönetim planı incelenebilir; eşyanın yarattığı sorun açık biçimde kayda alınarak ilgili kişiden giderilmesi istenebilir. Uyarıda ortak kullanım ve kaçış güvenliği gerekçelerinin belirtilmesi, kişisel tartışma yerine somut sorunun çözülmesini kolaylaştırır. Bu adımlar pratik öneridir; yöneticinin başkasının eşyasını keyfî olarak atma yetkisi bulunduğu anlamına gelmez.
Uyuşmazlık sürerse hukuki başvuru yolu, olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir. KMK m.33 hâkimin müdahalesini düzenler. Kat Mülkiyeti Kanunu’ndan kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvuru, 6325 sayılı Kanun m.18/B kapsamında dava şartıdır. Başvurunun türü ve süreleri için somut olaya göre hukuki destek alınması uygundur. [1] [3]